Steven Wilson is de frontman van de band, hij staat bekend om zijn producties met andere artiesten, van de Zweedse progressieve death metal van Opeth tot de Noorse zangeres Anja Garbarek. Hij heeft ook andere verschillende projecten, inclusief No-Man, Bass Communion en de zeer gewaardeerde samenwerking met de Israëlische muzikant Aviv Geffen genaamd Blackfield.
Porcupine Tree is opgericht als een heerlijke zelfstandige creatieve uitlaatklep voor Wilson, en de eerste grote release was "On the Sunday of Life..." in 1992, een album van psychedelica en studio-experimenten die weinig verband hadden met hoe het nu klinkt. Vanaf dit punt breidde Wilson het geluid uit door middel van het maken van een progressieve rock / ambient trance fusie op de 30-minuten lange single "Voyage 34". Een van de enige constanten in Porcupine Tree's muziek is hoe het blijft evolueren en de fans confronteerd met de verwachtingen van de band album naar album.
Aan het einde van 1993, werd het solo-project een band; Colin Edwin (bas), Chris Maitland (drums) en Richard Barbieri (keyboard) werden aangeworven om Porcupine Tree live te laten optreden. Richard was eerder lid geweest van een van de meest experimentele 80's bands, Japan. Het eerste echte album dat samen als een band werd opgenomen was "Signify" in 1996, deze werd gevolgd door "Stupid Dream" in 1999. Dit album helpte hen doorbreken en bewegen in meer song-achtige richting. "Lightbulb Sun" zette die song-georiënteerde benadering verder. Maar om niet op de inhoud te vertrouwen en niet op hun lauweren te rusten, veranderde Porcupine Tree natuurlijk weer voor hun volgende release. Voor het eerst werd de toemallige opstelling van de band verandert, en tot op heden is het bij deze ene keer gebleven. Chris Maitland vertrok en werd vervangen door Gavin Harrison in 2002, dit wanneer de band een nieuwe internationale opname overeenkomst met Lava / Atlantic Records tekende.
Sindsdien zijn er twee grote albums uitgebracht onder dit label, "In Absentia" en "Deadwing" hebben geleid tot uitbreiding van de bekendheid van de band. Zwaarder dan de vorige albums, zijn de albums in gunst gevallen bij de oudere fans en hebben Porcupine Tree naar een geheel nieuw publiek geleid. De band zette zich zich zelfs stevig op het scherpst van de snede in de audiofiele / surround wereld. In 2004 en 2005 werden respectievelijk "In Absentia" en "Deadwing" in 5,1 vrijgegeven als DVD-Audio edities door DTS Entertainment, en ieder album won respectievelijk de Surround Music Award voor Best Surround Mix in 2004 en 2005.
Aan het einde van 2005, tekende Porcupine Tree opnieuw bij Atlantic Records voor de VS, maar voor Europa tekende ze bij het zeer succesvolle onafhankelijke rock label Roadrunner Records. In september 2006, werd de eerste Porcupine Tree DVD vrijgegeven, dit was een live optreden gefilmd in Chicago tijdens de "Deadwing world" tour genaamd "Arriving Somewhere...". De DVD werd bekroond voor zowel de visuele kwaliteit als de 5.1 mix. De DVD werd gereviewd het magazine "Sound and Vision" en concludeerde "When it comes to surround sound, Porcupine Tree is in a league by itself"
In december 2006 begon de band met de opname van het negende studio album. "Fear of a Blank Planet" is de band hun meest ambitieuze en coherente werk tot nu toe. Het album debuteerde in november 2007. De albumtitel is een verwijzing naar de lyrische inhoud van de nummers op het album: Een 21ste eeuw cocktail van MTV, sex, voorgeschreven medicijnen, videogames, het internet, terminale verveling en de ontsnapping daaraan.
In april 2007, begon de band met een zes maanden durende tournee rond de wereld ter ondersteuning van "Fear of a Black Planet" deze bevatte ook optredens in Europa, de Verenigde Staten, Japan en Australië. Het nieuwe album werd uitgevoerd in haar geheel en het optreden bevatte projecties van films en gedachten van de band. Deze werden uitgevoerd door visualist Lasse Hoile.
"Fear of a Black Planet" is nu al het meest bekroonde en commercieel succesvolle album van de band hun carrière, en leide tot veel hoge plaatsen in de muzieklijsten van veel landen (de band haalde zelfs in hun eigen land een plaats in de top 40). Porcupine Tree spendeerde in 2007 de meeste tijd door middel van tournees ter ondersteuning van dit nieuwe album en een nieuwe EP Nil Recurring. Deze EP bevat overgebleven materiaal van de schrijfsessies die overgebleven zijn bij het maken van "Fear of a Black Planet" en is uitgebracht in september op Transmission, het eigen label van de band.
"Fear Of A Blank Planet" werd uitgebracht op 18 april bij Roadrunner Records voor Europa en de rest van de wereld. Voor de Verenigde Staten werd dit album uitgebracht op 24 april bij Atlantic Records.
